Unsupported titles/Thai name of Bangkok

Thai

FWOTD – 1 April 2015
an inscription of the name in front of the Bangkok City Hall

Etymology

Composed of:

กรุง (grung, “capital, city”), from Old Khmer ក្រុង៑ (kruṅ), ក្រុង (kruṅa), កុរុង៑ (kuruṅ, “to rule, to govern; king, prince; ruler, governor; head, chief, master; kingdom, realm; city-state; etc”),
เทพ (têep, “god”), from Sanskrit देव (deva, “god, divine being”),
มหา (má-hǎa, “great”), from Sanskrit महत् (mahat, “great”),
นคร (ná-kɔɔn, “city”), from Sanskrit नगर (nagara, “town”),
อมร (à-mɔɔn, “god, immortal; eternal”), from Sanskrit अमर (amara, “undying”),
รัตนโกสินทร์ (rát-dtà-ná-goo-sǐn, “Emerald Buddha”, literally “gem of Kosindra”), from Pali ratana (“jewel, gem”) + Pali kosiya (“name of a Brahmin clan”) + Sanskrit इन्द्र (indra, “Indra, lord”),
มหินทรายุทธยา (má-hǐn-tá-raa-yút-tá-yaa, “Ayutthaya of the Great Indra, Ayutthaya of great ruler(s)”), from Sanskrit महा (mahā, “great”) + Sanskrit इन्द्र (indra, “Indra, lord”) + Sanskrit अयोध्या (ayodhyā, “unconquerable, the capital of Rāma”),
มหาดิลกภพ (má-hǎa-dì-lòk-póp, “great, excellent world”), from Sanskrit महत् (mahat, “great”) + Sanskrit अति (ati, “eminent, beyond; very”) + Sanskrit लोक (loka, “world”) + Sanskrit भव (bhava, “being”); or from Sanskrit महत् (mahat, “great”) + Sanskrit तिलक (tilaka, “ornament on the forehead; best, distinguished”) + Sanskrit भव (bhava, “world; being”),
นพรัตน (nóp-pá-rát, “nine gems”), from Sanskrit नव (nava, “nine”) + Sanskrit रत्न (ratna, “gem”),
ราชธานี (râat-chá-taa-nii, “king's residence, capital”), from Sanskrit राजन् (rājan, “king”) + Sanskrit धानी (dhānī, “seat, receptacle”),
บูรี (buu-rii, “town”), from Sanskrit पुरि (puri, “town”),
รมย์ (rom, “pleasant”), from Sanskrit रम्य (ramya, “pleasant, beautiful”),
อุดม (ù-dom, “abundant”), from Sanskrit उत्तम (uttama, “excellent”),
ราชนิเวศน์ (râat-chá-ní-wêet, “palace”), from Sanskrit राजन् (rājan, “king”) + Sanskrit निवेशन (niveśana, “abode, entrance”),
มหา (má-hǎa, “great”), from Sanskrit महत् (mahat, “great”),
สถาน (sà-tǎan, “place”), from Sanskrit स्थान (sthāna, “place”),
อมร (à-mɔɔn, “god, immortal; eternal”), from Sanskrit अमर (amara, “undying”),
พิมาน (pí-maan, “vimāna”), from Sanskrit विमान (vimāna, “palace, celestial vehicle”),
อวตาร (à-wá-dtaan, “avatāra”), from Sanskrit अवतार (avatāra, “incarnation, descent”),
สถิต (sà-tìt, “to stay, to dwell”), from Sanskrit स्थित (sthita, “situated”),
สักกะ (sàk-gà, “Śakra”), from Pali sakka (“Śakra”),
ทัตติย (tát-dtì-yá, “allowed, granted, presented”), from Pali dattiya (“given”),
วิษณุกรรม (wít-sà-nú-gam, “viśvakarmā”), ultimately from Sanskrit विश्वकर्मा (viśvakarmā), and
ประสิทธิ์ (bprà-sìt, “to complete, to accomplish”), from Sanskrit प्रसिद्धि (prasiddhi, “accomplishment, success”).

Literally "the city of gods; the great city, [where] the gem of Kosindra [resides] in perpetuity [/where the immortal gem of Kosindra is]; the Ayutthaya of the Great Indra [/of the great ruler(s)]; the great, excellent world; the royal town of the nine gems; the town of delight, full of royal abodes; the great place; the celestial vimāna [where] avatāra dwell, [of which the erection was] accomplished by Viśvakarman on the consent of Śakra [/the (city which is the) Śakra-permitted accomplishment of Viśvakarman]".

Before the reign of Rama VI, the part อมรรัตนโกสินทร์ (à-mɔɔn-rát-dtà-ná-goo-sǐn) was written บวรรัตนโกสินทร์ (bɔɔn-wɔɔn-rát-dtà-ná-goo-sǐn), from บวร (bɔɔn-wɔɔn, “eminent; excellent; prominent; etc”) +‎ รัตนโกสินทร์ (rát-dtà-ná-goo-sǐn, “Emerald Buddha”, literally “gem of Kosindra”).

Pronunciation

  • (file)
Orthographicกรุงเทพมหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทรายุทธยา มหาดิลกภพ นพรัตนราชธานีบูรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน อมรพิมานอวตารสถิต สักกะทัตติยวิษณุกรรมประสิทธิ์
k r u ŋ e d b m h ā n g r    ɒ m r r ạ t n o k s i n d r ʻ    m h i n d r ā y u d dʰ y ā    m h ā ɗ i l k bʰ b    n b r ạ t n r ā d͡ʑ dʰ ā n ī ɓ ū r ī r m y ʻ    ɒ u ɗ m r ā d͡ʑ n i e w ɕ n ʻ m h ā s tʰ ā n    ɒ m r b i m ā n ɒ w t ā r s tʰ i t    s ạ k k a d ạ t t i y w i ʂ ɳ u k r r m p r a s i d dʰ i ʻ
Phonemic
กฺรุง-เทบ-มะ-หา-นะ-คอน อะ-มอน-รัด-ตะ-นะ-โก-สิน มะ-หิน-ทะ-รา-ยุด-ทะ-ยา มะ-หา-ดิ-หฺลก-พบ นบ-พะ-รัด-ราด-ชะ-ทา-นี-บู-รี-รม อุ-ดม-ราด-ชะ-นิ-เวด-มะ-หา-สะ-ถาน อะ-มอน-พิ-มาน-อะ-วะ-ตาน-สะ-ถิด สัก-กะ-ทัด-ติ-ยะ-วิด-สะ-นุ-กำ-ปฺระ-สิด
k ̥ r u ŋ – e d ɓ – m a – h ā – n a – g ɒ n    ɒ a – m ɒ n – r ạ ɗ – t a – n a – o k – s i n    m a – h i n – d a – r ā – y u ɗ – d a – y ā    m a – h ā – ɗ i – h ̥ l k – b ɓ    n ɓ – b a – r ạ ɗ – r ā ɗ – d͡ʑ a – d ā – n ī – ɓ ū – r ī – r m    ɒ u – ɗ m – r ā ɗ – d͡ʑ a – n i – e w ɗ – m a – h ā – s a – tʰ ā n    ɒ a – m ɒ n – b i – m ā n – ɒ a – w a – t ā n – s a – tʰ i ɗ    s ạ k – k a – d ạ ɗ – t i – y a – w i ɗ – s a – n u – k å – p ̥ r a – s i ɗ
RomanizationPaiboongrung-têep-má-hǎa-ná-kɔɔn à-mɔɔn-rát-dtà-ná-goo-sǐn má-hǐn-tá-raa-yút-tá-yaa má-hǎa-dì-lòk-póp nóp-pá-rát-râat-chá-taa-nii-buu-rii-rom ù-dom-râat-chá-ní-wêet-má-hǎa-sà-tǎan à-mɔɔn-pí-maan-à-wá-dtaan-sà-tìt sàk-gà-tát-dtì-yá-wít-sà-nú-gam-bprà-sìt
Royal Institutekrung-thep-ma-ha-na-khon a-mon-rat-ta-na-ko-sin ma-hin-tha-ra-yut-tha-ya ma-ha-di-lok-phop nop-pha-rat-rat-cha-tha-ni-bu-ri-rom u-dom-rat-cha-ni-wet-ma-ha-sa-than a-mon-phi-man-a-wa-tan-sa-thit sak-ka-that-ti-ya-wit-sa-nu-kam-pra-sit
(standard) IPA(key)/kruŋ˧.tʰeːp̚˥˩.ma˦˥.haː˩˩˦.na˦˥.kʰɔːn˧.ʔa˨˩.mɔːn˧.rat̚˦˥.ta˨˩.na˦˥.koː˧.sin˩˩˦.ma˦˥.hin˩˩˦.tʰa˦˥.raː˧.jut̚˦˥.tʰa˦˥.jaː˧.ma˦˥.haː˩˩˦.di˨˩.lok̚˨˩.pʰop̚˦˥.nop̚˦˥.pʰa˦˥.rat̚˦˥.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.tʰaː˧.niː˧.buː˧.riː˧.rom˧.ʔu˨˩.dom˧.raːt̚˥˩.t͡ɕʰa˦˥.ni˦˥.weːt̚˥˩.ma˦˥.haː˩˩˦.sa˨˩.tʰaːn˩˩˦.ʔa˨˩.mɔːn˧.pʰi˦˥.maːn˧.ʔa˨˩.wa˦˥.taːn˧.sa˨˩.tʰit̚˨˩.sak̚˨˩.ka˨˩.tʰat̚˦˥.ti˨˩.ja˦˥.wit̚˦˥.sa˨˩.nu˦˥.kam˧.pra˨˩.sit̚˨˩/(R)

Proper noun

กรุงเทพมหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทรายุทธยา มหาดิลกภพ นพรัตนราชธานีบูรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน อมรพิมานอวตารสถิต สักกะทัตติยวิษณุกรรมประสิทธิ์ • (grung-têep-má-hǎa-ná-kɔɔn à-mɔɔn-rát-dtà-ná-goo-sǐn má-hǐn-tá-raa-yút-tá-yaa má-hǎa-dì-lòk-póp nóp-pá-rát-râat-chá-taa-nii-buu-rii-rom ù-dom-râat-chá-ní-wêet-má-hǎa-sà-tǎan à-mɔɔn-pí-maan-à-wá-dtaan-sà-tìt sàk-gà-tát-dtì-yá-wít-sà-nú-gam-bprà-sìt)

  1. (formal, ceremonial, honorific) Bangkok (the capital city of Thailand)
    • 1989, อัสนี-วสันต์ โชติกุล [​Asanee–Wasan​] (lyrics and music), “กรุงเทพมหานคร [Grung Têp Máhăa Nákon]”, in ฟักทอง [The Pumpkin]‎:
      กรุงเทพมหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทรายุทธยา มหาดิลกภพ นพรัตนราชธานีบูรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน อมรพิมานอวตารสถิต สักกะทัตติยวิษณุกรรมประสิทธิ์
      (please add an English translation of this quotation)
    • 1991, Sombat Phlāinō̜i, อัญมณีนิยาย: เรื่องของอัญมณีที่มีปรากฎอยู่ในตำนาน นิยายและประวัติศาสตร์รวมถึงความหมาย ความเชื่อ เมื่อนำมาใช้เป็นเครื่องประดับ
      กรุงเทพมหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทรายุทธยา มหาดิลกภพ นพรัตนราชธานีบูรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน อมรพิมานอวตารสถิต สักกะทัตติยวิษณุกรรมประสิทธิ์
    • 2001, Kīrati Kīattiyākō̜n, มหากษัตราธิราช:
      กรุงเทพมหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทรายุทธยา มหาดิลกภพ นพรัตนราชธานีบูรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน อมรพิมานอวตารสถิต สักกะทัตติยวิษณุกรรมประสิทธ์
    • (Can we date this quote?), อมรา ประสิทธิ์รัฐสินธุ์, พินิจไทยไตรภาค: ทุติยภาคซ ศิลปวัฒนธรรมและวรรณคดี:
      กรุงเทพมหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทรายุทธยา มหาดิลกภพ นพรัตนราชธานีบูรีรมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน อมรพิมานอวตารสถิต สักกะทัตติยวิษณุกรรมประสิทธิ์ (ในสมัยรีชกาลที่ ๔ เปลี่ยน […] )
    • 2003, วุฒิชัย มูลศิลป์, ศิริพร ดาบเพชร, อนงคณา มานิตพิสิฐกุล, พระมหากษัตริย์แห่งกรุงรัตนโกสินทร์:
      […] ทรง พระราชทาน
      นามราชธานีแห่งใหม่ ว่า กรุงเทพ
      มหานคร อมรรัตนโกสินทร์ มหินทรา
      ยุธยา มหาดิลกภพ นพรัตนราชธานีบูรี
      รมย์ อุดมราชนิเวศน์มหาสถาน อมร
      พิมานอวตารสถิต สักกะทัตติยวิษณุกรรมประสิทธิ์
      มี ความ หมาย ว่า เป็น พระนคร ที่ ารง […]
This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.